Ons culinaire kompas beweegt zich op wonderlijke wijze van een vette bek naar serieuze voedingswetenschap. Waar we normaal watertanden bij een paté en croûte, duiken we nu in de wereld van de onverteerbare koolhydraten. Vezels werden jarenlang weggezet als nutteloze ‘Ballaststoffe’ die, net als Harry Potter bij de Duffelingen, in de bezemkast van de voedingsleer woonden. Onterecht, want we stevenen af op een historisch dieptepunt qua vezelinname.
Hoe we van het rechte vezelpad afdwaalden
In de negentiende eeuw vond de eerste grote verschuiving plaats toen we massaal voedzame rogge inruilden voor witbrood. Dankzij de stoommaling en goedkope tarwe-import uit de VS en Rusland werd witbrood een statussymbool: het was ‘herenbrood’. Na de Tweede Wereldoorlog volgde de genadeklap met de aardappel-vleestransitie. Waar we in 1950 nog zo’n 130 kilo aardappelen per persoon per jaar aten, is dat gekelderd naar 45 kilo. We vervingen die vezelbommetjes door vlees, witte pasta en rijst, waardoor onze vezelinname in twee eeuwen tijd is gehalveerd tot een schamele 15-20 gram per dag.
Chemisch gezien zijn vezels deels onverteerbare koolhydraten, maar dat maakt ze allesbehalve nutteloos. Het draait namelijk niet alleen om een soepele stoelgang. De magie gebeurt bij de fermentatie van oplosbare vezels in de darmen. Dit proces levert een reeks stoffen op die ontstekingsremmend werken, het immuunsysteem reguleren en zelfs serotonine aanmaken. Eerder spraken we al met Dr. Elise over wat Gezond nu echt is, en een goed gevoede darmflora blijkt daar de absolute basis van te zijn.
Belangrijk onderdeel dit proces is de aanmaak van verzadigingshormonen, specifiek GLP-1. Dit is de lichaamseigen variant van de werkzame stof in het populaire afvalmedicijn Ozempic. Door voldoende vezels te eten, maak je dit hormoon zelf aan, wat zorgt voor een stabielere bloedsuikerspiegel en minder cravings. Tel daarbij op dat elke 10 gram extra vezels per dag de kans op darmkanker met 10% verlaagt, en je snapt waarom vezels de enige voedingsstof zijn waar we echt niet zonder kunnen.
Jeroen goes fibermaxxing
Omdat de gemiddelde inname blijft steken op de helft van de aanbevolen hoeveelheid, is het tijd voor actie. Jeroen gooide zijn dieet om en deelt hoe je zonder smaakverlies aan die 40 gram per dag komt. Het draait niet om een simpel schepje lijnzaad in de yoghurt, maar om een structurele aanpak over vijf eetmomenten. We navigeren langs de valkuilen van ‘fiber washing’ in de supermarkt – waar chemisch geïsoleerde vezels worden toegevoegd zonder het gewenste effect – en zetten daar culinaire oplossingen tegenover.
In het exclusieve deel voor de Brigade hoor je de techniek achter de Chocolate Bark met quinoa en dadels, die qua voedingswaarde wint van een gevulde koek. Ook delen we het recept voor kikkererwten-scones die je lunchroutine veranderen. Of je nu werkt met Bonen uit blik of zelf aan de slag gaat met psylliumvezels: je hoeft je croissantje of sushi echt niet te laten staan om je doelen te halen.
Wissewasjes & Hoodies
Het jaar begint culinair met contrasten en uitstapjes buiten de ring:
• Full Moon Garden: Een bliksembezoek aan de Leidsestraat voor een lesje in Kantonees comfort food. Het hoogtepunt was gestoofde pees, een gerecht dat voor 100% drijft op een glibberig, maar fascinerend mondgevoel.
• Erwtensoep: Thuis grepen we terug naar de klassiekers en maakten we een grote panErwtensoep, want dat blijft de ultieme, makkelijke winterkost om in te vriezen.
• Rotterdam: Een cultureel en culinair dagje uit naar de Kunsthal voor Iris van Herpen, gevolgd door Koreaanse BBQ bij Wowpocha. Een aanrader voor een snelle, smaakvolle hap met de kinderen
• Hoodie Winnaars: Tot slot feliciteren we Marlies de Lange en Simone Schut. Zij wisten ons te overtuigen met hun motivatie en sleepten de felbegeerde WSDP-hoodies in de wacht.
